26.10.2020 12:43
Distimi Nedir? Distimi Nedenleri ve Tedavisi Nasıl Yapılır?

1980’li yıllardan beri “Kronik minör depresyon, Nevrotik depresyon, Depresif nöroz, Karakterolojik depresyon, Depresif kişilik, Kronik disfori, İntermitan depresyon, Tedaviye dirençli depresyon.” olarak adlandırılan ve DSM III’te tanı olarak yer alan Distimi; hafif şiddette ancak sürekli varlığını hissettiren depresif bir duygu durumu olarak biliniyor. Bu makalemizde sinsi bir psikolojik sorun olarak bilinen; “Distimi nedir? Distimi yaşayanların özellikleri, Distimi DSM-5 nedir? Distimik bozukluk özellikleri? Distimik mizaç, Distimi ve majör depresyon nedir?” gibi aklınıza takılan tüm sorulara cevaplar bulacaksınız. Keyifli okumalar diliyoruz…

En kısa ve anlaşılabilir tabiri ile Distimi; hastada hafif şiddette ancak sürekli varolan depresif bir duygu durumu olarak tanımlanmak mümkündür. Kronik bir depresyon türü olan distimi hastalarında semptomların en az 2 yıl süresince devam ettiği bilinmektedir. Davranış bozukluklarına ve hayattan zevk alamama gibi durumları etkileyen hastalık, hastanın günlük normal aktiviteleri yapmamasına neden olur.

Distimi Nedir? Distimi nedenleri ve Tedavisi Nasıl Yapılır?

Bu durumun en belirgin sebebi ise hastanın kendisini sürekli mutsuz, umutsuz hissetmesi, hiç bir şey yapmak istememesi, birşeyler üretememesi ve kendine olan saygıyı yitirmesine daha genel anlamda kişinin kendini her alanda yetersiz hissetmesi neden olarak sıralanabilmektedir. 

Distimi'de Kimler Risk Altındadır?

Distimi'de Kimler Risk Altındadır?

Distimi hastalığı toplumun %3 ve 5'ini etkileyebilmektedir. Özellikle kadınlarda, erkeklerden iki kat fazla olduğu gözlenmiştir. Diğer taraftan düşük gelirli, hiç evlenmemiş ve genç yaş grubunda yaygın olarak kendini göstermektedir. 

Distimi'nin Yetişkinlerde Belirtileri Nelerdir? 

Distimi'nin Yetişkinlerde Belirtileri Nelerdir?

Yetşikinlerde distimi semptomları:

  • Hastanın günlük aktiviteleri yapmak istememesi, 
  • Sürekli mutsuzluk durumu ve kendisini iyi hissetmemesi, 
  • Umutsuzluk hissi,
  • Vücutta yorgunluk ve birşeyler yapmak için kendisinde takat bulamaması, 
  • Hastanın kendisine saygısının az olması,
  • Hastanın kendisini her alanda yetersiz hissetmesi,
  • Konsantre olamama,
  • Bir konu hakkında karar verememe
  • Asabiyet ve aşırı sinirlilik hali, 
  • Sosyal aktivitelerden kaçınma,
  • Suçluluk duygusu ve geçmiş ile ilgili endişeler,
  • İştahsızlık veya aşırı yeme,
  • Uyku problemleri

olarak sıralanabilmektedir.

Çocuklarda distimi semptomları:

Çocuklarda distimi semptomları

  • Dikkat eksikliği, 
  • Hiperaktivite bozukluğu (ADHD),
  • Davranış bozukluğu,
  • Öğrenme bozuklukları,
  • Endişelenme bozuklukları, 
  • Gelişim bozuklukları, 
  • Asabiyet,
  • Okul performansı ve sosyal becerilerin kötü olması,
  • Karamsarlık
  • Özgüven eksikliği ve düşük öz saygı

olarak sıralanabilmektedir.

Sıraladığımız bu semptomlar zaman içinde değişim gösterebilmektedir. Fakat bu semptomlar aynı anda üç hafta kadar sürebilmektedir. Distimi yirmili şaylardan önce başladığında "erken başlangıçlı distimi" denilmektedir. Yirmili yaşlardan sonra ortaya çıkmaya başladığında ise "geç başlangıçlı distimi" adı verilmektedir.

Distimi Nedenleri Nelerdir?

Distimi Nedenleri Nelerdir?

Hastalığın tam olarak nedenleri henüz bilinememektedir. Ancak distiminin büyük depresyonlar ile benzer nedenlerden meydana geldiği bilinmektedir.

Bunlar :

  • Biyokimyasal nedenler
  • Kalıtsal nedenler
  • Çevre şartları

olarak sıralanabilir.

Distimi Test ve Tanıları Nasıl Yapılmaktadır? 

Distimi Test ve Tanıları Nasıl Yapılmaktadır?

Distimi tedavisi için gittiğiniz doktor şayet sizde distimi rahatsızlığından şüphe duymuşsa bazı testler ve muayeneler uygulayabilir.

Bunlar:

  • Fiziksel muayene
  • Laboratuvar testleri
  • Psikolojik değerlendirme

yapılabilmektedir. 

Distimi ile Başka Hastalıklar Karıştırılabilir mi?

Distimi ile Başka Hastalıklar Karıştırılabilir mi?

Evet karıştırılabilir. Çünkü distimi ile benzerlik gösteren birçok rahatsızlığın semptomları hemen hemen aynıdır. Özellikle büyük depresyon belirtileri, bipolar bozukluk veya mevsime bağlı duygusal rahatsızlıklar sonucu ruh halinizi etkileyen rahatsızlıklar benzerlik gösterip farklı iki hastalıklar birbirine benzerlik gösterebilmektedir. Bunun için doktorunuz veya akıl sağılığı uzmanı hekimlerin değerlendirmesi için mutlaka görüş alışverişinde bulunmak gerekir. 

Distimi Nasıl Anlaşılır? 

Distimi Nasıl Anlaşılır?

Distimik hastaların her hangi bir psikotik belirtisi yoktur. Hasta semptomları arasında en belirgin durum depresif duygudurumu ve kendini üzgün, hüzünlü, kederli hissetmektetidir. Görünüş olarak hastanın duyguları depresyon ile benzerlik gösterir. Fakat duygusal tepkilerinin aşagı yukarı olağan sınırlar içinde kaldığı gözlenmiştir. Özellikle hüzünlü veya üzüntülü anlarda göz yaşları dökerken aniden gülümsemeye hatta gülmeye dönebilir.

Hasta burada olağan etkinliklere karşı genel bir ilgi kaybı taşır. Hiç birşeyden zevk almazlar. Muhattaplarına karşı ise sürekli alaycı, iğneleyici, nihilistik, düşüncelere dalıp giderler. Yine bu hastalar muhattaplarından beklentileri fazladır ve onlara karşı da sürekli yakınırlar.

Normal durumlarda bile katı ve gergindirler. İştahları bozuktır. Uyku problemleri oldukça fazladır. Düşük benlik saygısı, yorgunluk-bitkinlik-tükenmişlik hissi en belirgin davranış şekli olarak kendini gösterir ve böylece hasta normal hayat içinde bir yavaşlama, cinsel istekte azalma yaşarlar. 

Diğer taraftan distimi semptomları yetişkinlerde ve çocuklarda farklılıklar gösterir. 

Yetişkinlerde distimi; depresyondaki ruh hali iki veya daha fazla yıl için günün çoğu zamanı için geçerlidir.

Çocuklarda distimi; depresyonlu ruh hali veya asabiyet en az bir yıl için günün çoğu zamanı için geçerlidir.

Diğer taraftan distiminin anlaşılabilmesi için aşağıda sıraladığımız semptomların en az ikisinin olması gerekmektedir. 

Bunlar;

  • İştahsızlık veya aşırı yeme
  • Uyku problemleri
  • Yorgunluk veya enerji yoksunluğu
  • Düşük öz saygı
  • Umutsuzluk
  • Zayıf konsantrasyon
  • Karar vermede yaşanan problemler

olarak sıralanır.

Distimi Tedavisi Nasıl Yapılmaktadır?

Distimi Tedavisi Nasıl Yapılmaktadır?

Distimi tedavisinde tek yönlü bir tedavi şekli benimsenmez. Sadece terapi desteği yada sadece ilaç kullanımı da yeterli değildir. Çünkü bu durum hastanın hem iyileşme süresinin uzamasına hem de distiminin ilerleyen zaman içinde tekrar ortaya çıkışına neden olabilmektedir.

Evet, en ideal tedavi yöntemi elbette bir psikiyatr kontrolünde olanıdır. Doktor hastaya gerektiğinde uygun ilaçların alımını, uygulanacak terapi desteğini birlikte sürdürmelidir.

Distimik bozukluğu olan hastanın burada terapideki devamlılığı ve sabrı, ilaçları uygun dozlarda ve düzgün kullanımı iyileşme sürecini oldukça etkilemektedir. 

Diğer taraftan hastanın tedavi sürecinde doktor, öncelikle ailesi ile ilgili detaylı bilgiler alır. Yine hastanın var olan sorunlarla başa çıkması için, benlik değerinin tekrar kazanması, saplantılı endişelerin yok edilmesi ve kişiler arası ilişkilerde yaşadığı sıkıntıların tedavisine yönelik tedavi yöntemleri uygulamaktadır. 

Hastanın görmüş olduğu tedavi sonucunda ise depresif duygu durumun üstesinden gelmiş, yaşamdan zevk alıp hayatın iyi-kötü yönleriyle yüzleşebiliyor, sosyal ilişkilerindeki sorunları halledebilip insanlarla kaliteli ilişkiler kurabiliyor olmasını ve yapması gereken işlere daha kolay odaklanıp yaşamına hedef koyabiliyor olması sağlanmaya çalışılır. 

YORUMLAR